Gramofon şimdi ses çalmasından daha çok antika olarak kullanılıyor ama gramofonun sesi şimdiki ses çalarlardan oldukça farklı, bizde bu yazımızda sizlere gramofondan bahsedeceğiz.
Gramofon, bant gibi herhangi bir cisim üzerine kaydedip, daha sonra bunları dinlemek için kullanılan cihazdır. Gramofonun tarihi 1877’de Edison’un keşfettiği aletle başlar. Bu aletle bir diyafram, iğne ve iğnenin üzerinde gezdiği kalay yaprağı kullanıldı. Kaydetme ve dinleme işleri için iki ayrı sistem vardı. Bu zamana kadar fonoğraf olarak adlandırılan alet, 1885’te telefonun kaşifi Bell’in kaydetmede balmumu kullanarak geliştirdiği makina ile birlikte grafofon adını aldı. İlk defa Graham Bell’in kullandığı silindir disk üzerinde çalışan AlmanBerliner, kaydetme sistemini geliştirerek plak üzerindeki çizintilerin derinliğine değil de yanlamasına olmasını sağladı. Berliner’in bu alanda kullandığı plakların ilkleri, üzerlerine balmumu sıkılmış çinko plaklardı. Grafofonun adı Berliner tarafından gramofona çevrilerek bu isimle patenti alındı. Berliner’in gramofona getirdiği yeniliklerin en önemlisi sadece bir plağa kaydedilebilme problemini ortadan kaldırarak kopyalanabilen plakları bulmasıdır. Berliner’in bu alanda yaptığı diğer bir önemli çalışması da gramofon sanayinin kurulmasına ön ayak olmasıdır.
İlk gramofondan Berliner’in yaptığı gelişmiş olanına kadar gramofonlar; diyafram, kaydedici iğne, ses kaydedilen plak ve bir borudan meydana geliyordu.Her hangi bir ses gramofona söylendiği zaman, diyafram titreşerek kaydedici iğneyi harekete geçirir.İğne, plak üzerinde çeşitli hareketler yaparak plağı çizer. Bu sesler dinlenilmek istenildiği zaman ise, plak döndürülerek, çizintiler üzerinde yürüyen iğne diyaframı titreştirir. Diyaframın titreşmesi ile meydana gelen küçük çapta ses dalgaları ucu huni biçiminde açılmış bir boru ile yükseltilerek duyulacak şekle getirilir.

Yirminci yüzyılda teknoloji ile birlikte gramofon da büyük gelişmeler göstermiştir.Önceleri kol ile çalıştırılan gramofonlar, çeşitli gelişmelerden sonra elektrik motoru ile işlemeye başlamıştır.Hızı ayarlanabilen bu motorlar sayesinde bir plağa değişik miktarda kayıt yapmak veya kaydedilmiş sesleri istenilen hızda dinlemek mümkün olmuştur. Gramofonun gelişmesinde plak önemli bir yer tutar.Günümüzde kullanılan plaklar mikroyivli PVC disklerdir. Bu plakların en önemli özelliği pratikte kaydetme imkanı bulunmamasıdır. Plakların doldurulmasında özel bir ana plaktan istifade edilir. Bundan çıkarılan kopyalar gramofonlarda kullanılır.Plakların bu özelliği bir dezavantajdır. Ancak kaydedilen seslerin aslına çok yakın bir nitelikte dinlenebilmesi, bunu önemli bir faktör olmaktan çıkarmaktadır.Yine yüzyılımızda büyük gelişme gösteren pikap kafaları ve iğneleri günümüzde plak ve iğnenin yıpranmaması için elden geldiğince hafif olarak yapılmaya çalışılmakta, sesin niteliği içinde bu kısımlar kıymetli taşlardan imal edilmektedir.Otomatik pikaplarda herhangi bir plak bittiği zaman,makinaya müdahale edilmeksizin plak değiştirilebilir. Bugün ilk gramofondan beri kullanılan huni biçimli boruların yerini, hoparlörler almaktadır. Bunlardan elde edilen ses metalik olmakla birlikte borudan elde edilenden daha nettir.Günümüzde ismi değişen gramofon, artık pikap diye isimlendirilmektedir.

Gramofonun yaygın olarak kullanılmasını sağlayabilecek olan bu kadar cazip gelişmeler dahi, teyp cihazlarının pikapların yerini almasına mani olamamıştır. Teyp cihazlarının gramofona tercih edilmesinin sebepleri arasında; kaydedilen sesin daha net olarak ve uzun süre sonra dinlenebilmesi, daha kolay kullanılabilmesi, pratik olması ve bu cihazlarda kullanılan kasetlerin ucuz ve daha çabuk çoğaltılabilmesi ve üstüne başka kayıt yapılabilmesi gibi kolaylıklar sayılabilir.

Turkiye’deki antika traktorleri yasatalim
Sayin Yetkili,
Ben Huseyin Ciloglu, Ankara’liyim ve arastirmaciyim.
Ileri sanayi’nin yaninda ayni zamanda bir tarim ulkeside olan Turkiye’mizde, tarimsal mekanizasyonda modernlestikce eski traktorlerin unutuldugunu, o zamanlar ciftcilerimizin modern yasamin simgesi saydigi bu traktorlerle ilgilenilmedigini dolayisiyla yok olup gittiklerini fark ettim, iste bu nedenle ve eski traktorleri cok sevdigimden en azindan fotograflarini yasatabilmek icin 1999 yilinda, Turkiye’ye ilk gelen traktorleri arastirip fotograflarini cekmeye basladim, gecen sure icinde bunlarin cogunu bulup fotograflarini cektim, ne yazikki bazilarini bulamadim cunku coktan hurdaliklarda parcalanmislardi, ancak fotografini cektigim traktorlerin cogu orijinalliklerini hala korumaktadirlar.
Bu fotograflari inceleyen “Uludag,Harran,19Mayis,Akdeniz,Ege,Selcuk,Adnan Menderes ve Ataturk universiteleri”ne bagli ziraat fakulteleri tarim makineleri bolumu hocalari, fotograflarin Turkiye’nin “tarimsal mekanizasyon tarihi” acisindan cok kiymetli ve ilerde bulunmaz bir belgesel arsiv olduklarini bana bildirmislerdir.
Hepsi renkli olan koleksiyonu olustururken, traktorlerin orijinal yada orijinale yakin olmalarina ve traktorlerle dogayi ayni fotografta goruntulemeye ozen gosterdim, cekimlerimde Canon makina, Kodak gold film ve Kodak royal kagit kullandim, sonuc olarak olaganustu bir koleksiyon ortaya cikti.
Listede olmayanlarla birlikte 60 ayri model/marka traktorlerin degisik acidan cekilmis 2200 kare negatifi Turkiye’de sadece benim arsivimdedir, ayrica arastirmalarima devam etmekteyim cunku hurdaliklarda parcalanan her traktor benim icin yitip giden bir degerdir.

Artik cok zor bulunan traktorlerin fotograflarini veya negatiflerini yada traktorlerin kendilerini kullanmak,satinalmak ve koleksiyonuna katmak isteyenlere her konuda yardimci olurum, bu olaganustu arsivi daha iyi degerlendirmek isteyenler olursa cok kiymetli bir koleksiyona sahip olacaklardir cunku ilerde bulunmasi mumkun olmayan ilkel makinalarin otantik ortamda cekilmis kareleri oldukca degerlenecektir ve bizden sonrakiler bizim bunlari kullandigimizi ancak bu sayede ogrenecektir, gonderilen fotograflar ornektir fotograflarda sadece doga ve traktor vardir ayrica katalog,brosur,takvim v.s. icin uygundur.

Bilgilerinize sunulur.

Saygilarimla
Huseyin Ciloglu
Tlf: 0536 5111707

http://www.formatd.net/metafor/galeri/21114traktor.htm

http://heaven.eee.metu.edu.tr/~metafor/galeri/21114traktor.htm

http://www.egelife.com/index.php?option=content&task=view&id=590

http://www.tarimmarket.com.tr/detay.asp?id=472

http://www.dergi.havuz.de/0001-A-EKIM-KASIM-2007/huseyin-ciloglu-traktorler.html

http://belexpresse.com/go.php?go=30d0798&do=details&return=summary&pg=1

Arsivimdeki traktorlerden bazilarinin model/markalari asagidadir.

1948 ALLIS-CHALMERS-G U.S.A

1956 BÜHRER Germany

1963 CASE 830 U.S.A

1957 DAVID BROWN-2D U.S.A

1953 DEUTZ 35 Germany

1952 ENSINGER Germany

1952 FAHR Germany

1954 FENDT 28 Germany

1947 FERGUSON-TE20 England

1963 FIAT 411 Italia

1939 FORDSON England

1950 FORDSON-E27 England

1962 FORDSON DEXTA England

1963 FORDSON MAJOR England

1967 FORD 2000 England

1968 FORD 5000 England

1953 HANOMAG-R45 Germany

1959 HANOMAG-R455 Germany

1950 HSCS G-35 Hungary

1951 INTERNATIONAL-D9 U.S.A

1953 JOHN DEERE-R U.S.A

1952 KRAMER Germany

1934 LANZ BULLDOG 17 Germany

1951 LANZ BULLDOG 35 Germany

1952 M.A.N 4X4 Germany

1963 MASSEY FERGUSON 35X England

1948 MASSEY HARRIS pony England

1948 MASSEY HARRIS 744 England

1951 Mc CORMICK-TD9 U.S.A

1954 MINNEAPOLIS MOLINE-U U.S.A

1957 MINNEAPOLIS MOLINE-445 U.S.A

1964 MINNEAPOLIS MOLINE-M-602 U.S.A

1964 NUFFIELD 10/60 England

1951 O&K Germany

1949 OLIVER 88 Canada

1955 OLIVER 55 Canada

1952 PRIMUS Germany

1952 SCHLUTER-AS30 Germany

1966 STEYR 280-a Österreich

1952 WAHL Germany

Gramofonun yaygın olarak kullanılmasını sağlayabilecek olan bu kadar cazip gelişmeler dahi, teyp cihazlarının pikapların yerini almasına mani olamamıştır. Teyp cihazlarının gramofona tercih edilmesinin sebepleri arasında; kaydedilen sesin daha net olarak ve uzun süre sonra dinlenebilmesi, daha kolay kullanılabilmesi, pratik olması ve bu cihazlarda kullanılan kasetlerin ucuz ve daha çabuk çoğaltılabilmesi ve üstüne başka kayıt yapılabilmesi gibi kolaylıklar sayılabilir.

Gördüğüm güzel bir telefonu daha sizinle paylaşmak istedim, antika beyaz ve seramik bu telefon çok güzel görünüyor, bir antikacı için çok değerli bir parça olsa…